Quanh quẩn lướt này lướt kia tranh thủ viết vài dòng cho đỡ lãng quên.

Có một người bạn nói với tôi, khi không biết làm gì, thì nên viết. Vì viết sẽ giúp con người ta khỏi phải nghĩ và miên man lang thang trên mạng. Giờ tôi thấy điều dấy đúng.

Gõ tên website nghe nhạc quen thuộc, nó là một cái radio online đã được tôi customize theo ý thích của mình. Trong bữa chém gió vui vui với NCT. Tôi có so sánh giữa Zing, Nhaccuatui và các social music và online radio của khoai Tây.  Tôi lý giải đơn giản về việc mình sẵn sàng trả tiền cho Last.fm 3$ mỗi tháng hay  phải dùng dịch vụ free của www.jango.com dù cho đôi khi đang nghe những bài mình thích lại bị chèn quảng cáo hoặc một giọng dở hơi của tụi sponsor bỏ 100$ để mong làm ca sĩ.  Không biết tôi nghe từ www.jango.com từ bao giờ. Nhưng từ website này tôi đã được tiếp xúc với các dòng nhạc mới mẻ với tôi như Traditional Pop, Folk, Country và biết bao những tình khúc đã ghi dấu trong tôi trong hai năm qua.  Đơn giản tôi chỉ cần gõ tên một ca sĩ, một bài hát yêu thích là sẽ có cả một hệ thống sẽ hỗ trợ và giúp tôi chọn thêm bài tiếp theo phù hợp. Và gần như tôi không phải làm gì nhiều mà chỉ là like, unlike, next song

Nhiều người vẫn ca thán rằng làm internet Việt Nam thì việc thu phí premium hoặc subscription là rất khó khăn. Nếu nói người Việt Nam không chịu đóng tiền thì không phải. Theo thống kê thì mỗi tháng doanh thu các dịch vụ VAS trên điện thoại di động có thể lên tới cả trăm tỷ chia đều cho các nhà đài và các CPs (nhà cung cấp dịch vụ).  Theo tôi vấn đề đang nằm ở chưa có các sản phẩm đủ tốt về công nghệ, chăm sóc khách hàng cũng như cách thức thu tiền (thanh toán) tốt. Dù rằng các website của Việt Nam giờ mới dựa vào nguồn thu chủ yếu là đến từ quảng cáo. Nhưng tôi tin trong thời gian tới mô hình này sẽ phát triển và dần tăng về % người sẵn sàng bỏ tiền để sử dụng dịch vụ (nếu tốt) và sẽ từ chối nếu có sản phẩm thay thế tốt hơn (free).

Sự thay đổi này tôi có thể ví dụ bằng hình thức kích hoạt thành viên của Enbac.com (VCC) trong tháng 4. Rất rất nhiều người ban đầu kêu ca phàn nàn về việc phải đóng phí này phí kia và thấy không hợp lý thậm chí còn có cả tranh cãi. Nhưng cuối cùng thì mọi việc vẫn êm xuôi. Thành viên mua bán trên Enbac.com có lẽ hiểu rằng với số tiền bỏ ra không đáng kể nhưng đảm bảo việc kinh doanh lâu dài thì vẫn phải bỏ hầu bao ra thay vì phải chọn kênh phân phối khác. Thâm chí tôi có thể lạc quan rằng sau này gian hàng đảm bảo hoặc các vị trí VIP của Enbac.com tăng giá vẫn có (thậm chí nhiều người mua) miễn là Enbac.com vẫn là kênh bán hàng hiệu quả (ở thị trường HN). Còn trong HCM thì vẫn là 5giay.vn là chủ đạo rồi. Tôi không thích mô hình của vatgia.com lắm vì vatgia có vẻ sử dụng quá nhiều nhân lực (chủ yếu là nhân viên kinh doanh) để phát triển thị trường trong khi nếu công nghệ ổn có thể tiết kiệm được nhân lực này.

Phần cuối cùng để điểm danh nốt một xu hướng đang ồn ào trong vài tháng qua là mô hình “group buying” trong đó website nổi nhất của Mỹ là Groupon. Mô hình này đang là cơn sốt trên toàn thế giới với tốc độ tăng trưởng chóng mặt, đặc biệt ở TQ có hàng chục tới cả trăm nghìn website học theo mô hình này và cũng rất thành công. Cá nhân tôi nghĩ với thị trường như TQ thì chỉ cần clone sản phẩm là đủ phục vụ thị trường với ba trăm triệu người online.

Điểm lại thị trường Việt Nam thì khởi đầu đã có một số website như Groupon.vn (Giờ là phagia.com.vn) – clone của Groupon, Cungmua (cùng cty với tichluydiem.com) clone LivingSocial đi trước. Tiếp theo là VC Corp với thử nghiệp muachung.kenh14.vn (tiện thể VC cũng vừa ra cổng thanh toán, điều rất thuận lợi so với các). Sắp tới diadiem.com cũng ra mắt kênh của mình và vừa rồi tôi có ngó qua thì Vatgia cũng đang tuyển người để phục vụ sản phẩm “mua nhóm”, hóng thêm thì nghe đồn VTC cũng đang ngó nghiêng. Vậy là cũng gần đủ mặt anh tài rồi. Sắp đánh nhau vỡ đầu đến nơi.

Dưới quan điểm cá nhân tôi nghĩ mô hình dạng Groupon không phải là không phát triển được, thậm chí dễ vì khả năng làm nhái rất dễ. Có một số điểm sẽ giúp các hệ thống thành công: (i) Độ đảm bảo, đa dạng của hàng hóa (ii) Sự tiện lợi và các dịch vụ kèm thêm (iii) Cộng đồng, cá nhân hóa trong đó việc nắm các kênh truyền thông là một thế mạnh.

Công việc điểm linh tinh đã hết. Phải leo lên giường đánh một giấc đã.

Đat Eric

• Công cụ đánh giá: Với kinh nghiệm cá nhân, khi mua hàng trên bất cứ website nào về C2C việc đầu tiên tôi nhìn là thử hạng  sau đó mới tới chi tiết về hàng hóa. Đơn giản là mua bán với nhau bằng xếp hạng . (Ebay: sao, đánh giá của thành viên khác v.v 5giay: cấp bậc, thời gian tham gia, danh sách topic bán hàng, xác thực thông tin, số người comment, số topic cry v.v).  Những điều này là thông tin tham khảo cho người mua lẫn người bán khi ra quyết định thực hiện giao dịch. Rõ ràng việc giao dịch với thành viên cấp cao, thông tin xác thực sẽ an toàn hơn với những thành viên cấp dưới. Còn nhiều cách để đưa ra công cụ đánh giá mà tôi chưa kịp nghĩ ra, bổ sung sau (Ví dụ: So sánh giá, so sánh chất lượng dịch vụ v.v)

• Có Cộng đồng & thương hiệu hãy nghĩ tới bán dịch vụ: Về bản chất hệ thống C2C không bán hàng mà là nơi cung cấp dịch vụ cho người mua người bán: Dịch vụ đặt chỗ  (Store, đặt cái banner, kê cái thúng, đặt cái mẹt để bán hàng), Các dịch vụ giá trị gia tăng: Tin VIP, Đưa tin lên nổi bật, Các dịch vụ đảm bảo: Thanh toán đảm bảo, v.v  và cứ thế là thu phí thôi).  Nhưng điều quan trọng là uy tín của thương hiệu. Uy tín của thương hiệu càng cao thì việc chấp nhận trả phí sẽ càng nhiều.

Có thể kể ra vài điều có thể làm nên uy tín cho hệ thống: Chất lượng cộng đồng (Số lượng, sự tương tác, tự đánh giá về nhau v.v), chất lượng quản lý thành viên tham gia, chất lượng dịch vụ chăm sóc khách hàng, hiệu quả sử dụng dịch vụ,  xử lý tranh chấp công bằng… Ví dụ điển hình là 5giay có các dịch vụ Tin VIP, đặt chỗ, up bài rất hiệu quả vì 5giay là thương hiệu uy tín, đông người mua bán, quản lý chặt chẽ member, công bằng trong phân xử các tình huống tranh chấp (Man Cry). Mấy “hệ thống” khác chỉ biết bán cái chỗ kê cái thúng, cái mẹt, mặt đường qua lại còn những phần khác bỏ ngỏ. Khác gì quy hoạch chợ to đẹp nhưng chả thuận tiện, nhiều người qua nhưng toàn vướng đường mà không vào mua hàng được.

• Kiếm tiền trên cộng đồng nhưng không vì tiền giết chết cộng đồng: Việc xây dựng cộng đồng và thành công là rất khó, nhưng để duy trì cộng đồng sản sinh ra tiền cho doanh nghiệp lại là vấn đề nan giải. Công bằng trong hệ thống phải là việc đánh giá khách quan, khoa học. Công bằng không có nghĩa là không trả tiền (There’s no such thing as a free lunch @ Milton Friedman). Nếu  thành viên không muốn trả tiền thì phải tự thân vận động mà xây dựng uy tín cho mình hoặc bỏ tiền ra mua uy tín (Đấu giá vị trí VIP, cấp độ thành viên …) và tự lo đi duy trì uy tín đó chứ không phải là bỏ tiền ra mua hoặc dùng tiền đè người khác. Hay nói ngắn gọn là hệ thống phải tạo ra sự công bằng thật sự chứ không phải sự công bằng giả tạo hay sự công bằng dựa trên giá trị sử dụng dịch vụ. Cái này chắc phải nghĩ kĩ hơn nữa vì làm sao để cân bằng cả hai điều là rất khó khăn.

Tạm vậy đã, vậy quay lại chủ đề cho các bạn C2C bán hàng thành công

• Gia nhập cộng đồng, tương tác với cộng đồng, tạo thương hiệu và uy tín riêng. Có thể bỏ tiền mua cái này, nhưng không có nghĩa là bạn sẽ đi tiếp tốt.
• Biết trả tiền cho các dịch vụ có ích cho mình, tham gia các hoạt động cần thiết để nâng cao uy tín
• Bán hàng, dịch vụ uy tín không để bị phiền hà, phàn nàn
• Hàng tốt, giá hợp lý (Xem thêm bài cũ)
• Gì nữa gì nữa…ai bổ sung dùm với.

Cái này là note thôi, các bạn cứ comment ném đá thoải mái. Có thời gian rảnh hơn sẽ viết kiểu bài cho nghiêm túc, đóng khung lồng kính vào kỉ niệm

Đạt Eric

Với cá nhân tôi thì PayPal vào Việt Nam chỉ có lợi cho những người có nhu cầu gửi/ nhận tiền, mua bán hàng hóa/ dịch vụ ra và từ nước ngoài về. Cánh cửa bước ra thị trường quốc tế sẽ dễ hơn so với hiện tại. Tuy nhiên như trong bài chém gió trước thì khó khăn về vận tải vẫn là rào cản lớn.

PayPal chấp nhận ở Việt Nam sẽ còn mất rất nhiều thời gian để người dùng tạo thành thói quen, chưa kể phí thanh toán quả Paypal cũng khá cao so với hình thức chuyển khoản hay qua các cổng thanh toán Việt Nam.  Chưa kể Paypal chỉ làm dịch vụ chuyển tiền và thanh toán online cho người dùng cá nhân, dịch vụ merchant cho shop hoặc doanh nghiệp nên các mảng thanh toán khác vẫn còn nhiều hướng phát triển. Tất nhiên cạnh tranh với người khổng lồ sẽ khó khăn hơn là chỉ có mấy ông ngồi cạnh tranh với nhau trong thời gian thị trường chưa phát triển, thói quen tiêu dùng còn hạn chế.

PayPal chưa biết sẽ kết nối với ngân hàng nào, tôi thì nghĩ là Citibank hoặc HSBC (Techcombank cũng có thể nếu HSBC đã kết nối xong). Hạ tầng của hai chú BB’s này  thì khỏi nói rồi. Nhưng lượng khách hàng của hai chú này chưa ăn thua so với Ngân Hàng Nội địa.

Cơ hội cho các công cụ thanh toán tại Việt Nam còn bao nhiêu? Ai trả lời dùm cái

E hèm. Tại vì đã hứa với các bạn mỗi tuần có vài bài viết cho tử tế. Cuối tuần rồi mà không viết được cái gì nên đành ngoáy phím chém gió. Bài viết này chỉ thể hiện tính chất cá nhân, không liên quan tới công việc nên nếu nhỡ có ai bị chém thì thông cảm. Ngôn từ bài viết cũng được viết theo tính chất cá nhân để bình dân hơn. Mong các bạn vừa đọc vừa ném đá. Nhưng nhẹ thôi nhá

Tôi để ý nhiều người hàng ngày đang đi tìm nào là khái niệm, định hướng lẫn hướng đi cho TMĐT tại Việt Nam. Có người tìm nhanh, có người tìm chậm còn có người chả bao giờ tìm thấy đường đi. Từ những website nổi tiếng những ngày đầu tiên tới những website bắt đầu gia nhập cuộc chơi đều mong muốn thu lợi được từ mạng internet, nhưng ngoài một số thành công nho nhỏ, liệu có ai dám tự vỗ ngực là kiếm tiền từ hoạt động thương mại điện tử (Mua bán – thanh toán) đủ để bù đắp chi phí đầu tư chứ không kể tới các nguồn thu từ quảng cáo và các hoạt động kinh doanh off-life khác. Ai? Giơ tay lên?

Thị trường Việt Nam xem thì phân tán, nhưng bản chất đang có hai hình thức rất phổ thông trong sách giáo khoa là b2c và c2c (thông qua một số trang web c2c). Tôi sẽ lần lượt phân tích từng hình thức và bổ sung một loại hình thương mại điện tử gián tiếp cũng đang phát triển nở rộ thời gian gần đây.

B2C – ai cũng hiểu chỉ vài người không hiểu. Đã qua thời rầm rộ doanh nghiệp có website, giờ là thời của doanh nghiệp có giao dịch TMĐT, đặt mua và bán hàng qua mạng. Việc bán hàng trên mạng đang được các doanh nghiệp chú trọng. Nhưng điều vấp nhất mà các doanh nghiệp gặp phải là giá cả và sự cạnh tranh của người bán C2C.

Ai cũng biết TMĐT là việc rút ngắn thời gian và chi phí mua sắm. Nhưng các website của doanh nghiệp Việt Nam gần như không đáp ứng hai nhu cầu cơ bản này. Việc đưa ra sản phẩm để khách hàng tham khảo qua mạng rất sơ sài cả về hình thức và chất lượng nên việc chạy ra siêu thị, các cửa hàng  mua có khi còn nhanh hơn là click click xem trên mạng. Tất nhiên để tham khảo trên mạng thì ai cũng sẽ làm trước khi đi rồi .  Còn về giá, rõ ràng là internet giúp các doanh nghiệp giảm chí phí so với hoạt động dạng off line (chi phí cửa hàng, chi phí trưng bày hàng .v.v) thế mà giá cả bán ra vẫn lù lù bằng với việc bán bình thường. Chính vì thế có một số người bán hàng theo dạng C2C ở Việt Nam đã tìm cách mua hàng chính hãng với giá thấp và bán hàng online. Các chi phí rẻ hơn, sức tiêu thụ cũng tốt. Họ hơn rồi còn gì nữa?

Đấy là khâu bán hàng, khâu thanh toán và giao hàng lại chậm chạp và không hiệu quả nên ai mà bỏ thời gian mua hàng rồi ngồi đợi trong khi vèo cái đi ra ngó, rút tiền hoặc cà thẻ mua cho nhanh?

Các ông cứ kêu gào là thị trường thế này thế kia, mà chưa bao giờ tự xem lại mình. Rảo cản quá nhiều, bất tiện thì người ta sẽ dùng hình thức phổ thông cho đơn giản. Tôi cũng thế, mặc cho các ông kêu gào.

C2C – Thập cẩm hàng lậu, hàng giả, hàng cũ. Tình hình tiêu thụ hàng hóa theo hình thức C2C rõ ràng đang có ưu thế hơn  B2C  vì cạnh tranh được về giá. Hai website lớn của hai đầu Việt Nam là Muare.vn (Có tính luôn cả Enbac.com) và  5giay chủ yếu là hàng xách tay (Đồ công nghệ, điện tử), hàng lậu, hàng gia công được tuồn ra thị trường – thời trang, giày dép…) và hàng cũ.

Những hình thức mua bán này trừ hàng hóa cũ thì hầu hết không hề chính thống về luật pháp. Nhưng có lời, chưa bị sờ gáy thì cứ làm chứ sao. Chi phí không cần nhiều, chỉ cần có uy tín, có nguồn hàng và giá cả cạnh tranh (với các đối thủ bán hàng C2C khác) là thắng. Khởi đầu cho hình thức này là đồ xách tay công nghệ, sau này phát triển ra thêm thời trang và mỹ phẩm vì hàng hóa trong nước giá cả cao và chất lượng không ổn.

Vấn nạn hàng lậu,hàng giả, kém chất lượng tại thị trường tiêu dùng Việt Nam lúc nào là vấn nạn nhưng trên mạng thì chỉ có hàng giả và kém chất lượng là người dùng mới quan tâm để ném đá. Cái gì bất lợi thực sự cho họ thì họ ném, mà đã ném thì ném chuẩn. Internet không phải là môi trường dễ để làm ăn bát nháo.  Chỉ một lần là uy tín sẽ đi xuống thảm hại vì mạng internet sức lan tỏa là bất tận. Mất lòng tin một lần thì xác định là bán xới. Tham khảo thêm các sự kiện của Linh Pờ fume ở Muare từ những năm 2005 – (Tôi rất phục cách làm việc, PR của anh Lình Ko^`n  này. Chửi thì chửi về việc coi thường khách hàng với bán hàng giả thôi chứ còn về những cái khác thì cần học nhiều lắm.). Xem thêm  những seller nổi tiếng ở 5giay, muare xem họ đã phải trải qua bao nhiêu sự kiện mà vẫn tồn tại thì mới biết môi trường khắc nghiệt như nào.

Website C2C ở Việt Nam hiện tại tôi đánh giá 5giay.vn là có cộng đồng chất lượng và tương đối công bằng với cả seller và người mua. 5giay sẽ có cơ hội trở thành ebay của Việt Nam chứ không phải Chodientu hay 123mua của VinaGame – Những website được đầu tư tốn kém mà hiệu quả = 0 vì chỉ quan tâm tới việc show-up và e-store mà không để ý tới cộng đồng cũng như giao tiếp của cộng đồng. Enbac của VCC và 1280 của FPT đang cũng dò dẫm chứ chưa thực sự mạnh và đủ uy tín để người dùng mua hàng tại các store. Vatgia.com thì mang tính chất review nhiều hơn là bán. Chưa kể việc phân tán cộng đồng tại Việt Nam cũng đáng để những người muốn tham khảo về C2C cần để ý. Ví dụ mua điện thoại BlackBerry thì là Tinhte.com, đồ Mac-iPhone thì là Macvn, Xe máy – Ô Tô, Đồ Hi-End, Phụ kiện Game, Đồ trẻ em là những diễn đàn chuyên dụng mà chỉ cần Google là sẽ ra những diễn đàn đó không khó khăn. Như vậy một hệ thống C2C tốt phải là nơi tập hợp được các cộng đồng này và có uy tín với người tiêu dùng – Đúng không nhỉ?

Thương mại điện tử gián tiếp – Xu hướng mới? Với tôi quy trình TMĐT thông thường sẽ như dưới đây và nếu soi vào nó để xem từng công đoạn thì sẽ rõ hơn về tình trạng TMĐT của Việt Nam chứ không phải kiểu ngồi đoán mò rồi mò mẫm để tìm hướng ra.

Marketing –> Khách hàng quan tâm –> Xem hàng –> Đặt hàng –> Thanh toán –> Vận chuyển –> Hậu cần sau khi bán

Vậy tôi gọi xu hướng đặt hàng qua các website TMĐT tại nước ngoài về Việt Nam là gián tiếp có đúng không nhỉ? Vì khâu duy nhất chưa thực hiện được nhiều (do chi phí cao) là khâu vận chuyển về Việt Nam. Về chất lượng hàng hóa và giá cả so với Việt Nam thì các website nước ngoài ăn đứt rồi. Thanh toán thì có thể thông qua thẻ tín dụng. Còn vận chuyển thì hơi gián tiếp là phải ship lòng vòng rồi về Việt Nam. Chi phí rẻ hơn thì phải chấp nhận thôi. Nhưng còn đỡ hơn phải mua hàng giá đắt và cũ ở Việt  Nam. Các mặt hàng đang hot là thời trang, mỹ phẩm, sách vở. Còn đồ công nghệ cạnh tranh không nổi vì giá ở Việt Nam còn rẻ hơn trên site . Vậy khâu vận chuyển có thể là miếng mồi cho các doanh nghiệp tại Việt Nam và cả ở nước ngoài nếu chính ngạch không nhỉ? Thanh toán thì PayPal đã tiện rồi, còn ở trong nước thì đang đánh nhau vỡ đầu. Thị trường Đại dương xanh (@ W. Chan Kim Renée Mauborgne) sắp thành biển máu (Đại dương đỏ – @ M.Porter).

Hiện tại không lấy được  số liệu thống kê việc mua hàng  bằng thẻ tín dụng ra ngoài Việt Nam là bao nhiêu nên khó kết luận cho chính xác liệu có phải là xu hướng mới và bền vững không. Nhưng tôi thì tin nó sẽ có xu hướng phát triển mạnh, sẽ từ đồ thời trang – mỹ phẩm (Chủ yếu cho chị em phụ nữ) chuyển qua các mặt hàng khác. Nào ai lên thuyền không?

Trước đây tối cũng có hứa viết tiếp phần 2 của bài viết tại trang SAGA mà vẫn chưa hoàn thiện vì lười. Những vấn đề lẻ tẻ khác như thanh toán,  lừa đảo trên các mạng C2C có lẽ tôi sẽ viết theo chuỗi cho các bạn tiện ném đá. (Tất nhiên các bạn phải ủng hộ chứ ).

Dự kiến những bài tiếp:

Làm sao để bán hàng C2C thành công – Kinh nghiệm quan sát và chém gió

Tại sao doanh nghiệp Việt Nam không quan tâm tới “chiếc đuôi dài”?

Thanh toán điện tử Việt Nam…chiến lược nào cho đúng (Bài này sẽ bị kiểm duyệt kĩ)

1. B2B ( Business To Business ) :

Hình 1: Thương mại điện tử theo hinh thức B2B

Thương mại điện tử B2B được định nghĩa đơn giản là thương mại điện tử giữa các công ty. Đây là loại hình thương mại điện tử gắn với mối quan hệ giữa các công ty với nhau. Khoảng 80% thương mại điện tử theo loại hình này và phần lớn các chuyên gia dự đoán rằng thương mại điện tử B2B sẽ tiếp tục phát triển nhanh hơn B2C. Thị trường B2B có hai thành phần chủ
yếu: hạ tầng ảo và thị trường ảo.

Hạ tầng ảo là cấu trúc của B2B chủ yếu bao gồm những vấn đề sau:

• Hậu cần – Vận tải, nhà kho và phân phối;
• Cung cấp các dịch vụ ứng dụng – tiến hành, máy chủ và quản lý phần mềm trọn gói từ một trung tâm hỗ trợ (ví dụ Oracle và Linkshare);
• Các nguồn chức năng từ bên ngoài trong chu trình thương mại điện tử như máy chủ trang web, bảo mật và giải pháp chăm sóc khách hàng;
• Các phần mềm giải pháp đấu giá cho việc điều hành và duy trì các hình thức đấu giá trên Internet;
• Phần mềm quản lý nội dung cho việc hỗ trợ quản lý và đưa ra nội dung trang Web
  cho phép thương mại dựa trên Web .

Phần lớn các ứng dụng B2B là trong lĩnh vực quản lý cung ứng ( Đặc biệt chu trình đặt hàng mua hàng), quản lý kho hàng (Chu trình quản lý đặt hàng gửi hàng-vận đơn), quản lý phân phối (đặc biệt trong việc chuyển gia các chứng từ gửi hàng) và quản lý thanh toán (ví dụ hệ thống thanh toán điện tử hay EPS)

Tại Việt Nam có một số nhà cung cấp B2B trong lĩnh vực IT “khá nổi tiếng” là FPT , CMC, Tinh Vân với hàng loạt các dự án cung cấp phần mềm , các trang web giá thành cao và chất lượng kém ngoài ra các đại gia này còn là nơi phân phối các phần mềm nhập ngoại mỗi lần nhìn thấy, dùng thử mà chỉ buồn.

Thị trường mạng được định nghĩa đơn giản là những trang web nơi mà người mua người bán trao đổi qua lại với nhau và thực hiện giao dịch.

Qua hai nội dung trên chúng ta có thể đưa ra vài nét tổng quan về các doanh nghiệp B2B:

1. Là những nhà cung cấp hạ tầng trên mạng internet cho các doanh nghiệp khác như máy chủ, hệ điều hành, phần mềm ứng dụng;
2. Là các doanh nghiệp chuyên cung cấp các giải pháp trên mạng internet như cung cấp máy chủ, hosting (Dữ liệu trên mạng), tên miền, các dịch vụ thiết kế, bảo trì, website;
3. Là các doanh nghiệp cung cấp các phần mềm quản lý doanh nghiệp, kế toán doanh nghiệp, các phần mềm quản trị, các phần mềm ứng dụng khác cho doanh nghiệp;
4. Các doanh nghiệp là trung gian thương mại điện tử trên mạng internet.

Tại Việt Nam các trang web về B2B rất ít xuất hiện hoặc nó bị gán nhầm cho cái tên B2B thậm chí nhiều người không hiểu B2B là gì, cứ thấy có doanh nghiệp với doanh nghiệp là gán cho chữ B2B. Chúng ta có thể ghé thăm các website được xếp hạng bên trong trang web của Bộ Thương mại Việt Nam để cùng suy nghĩ

Nguồn : Website Bộ Thương Mại Việt Nam

2. B2C ( Business to Customers):

Hình 2 : Thương mại điện tử B2C

Thương mại điện tử B2C hay là thương mại giữa các công ty và người tiêu dùng, liên quan đến việc khách hàng thu thập thông tin, mua các hàng hoá thực (hữu hình như là sách hoặc sản phẩm tiêu dùng) hoặc sản phẩm thông tin (hoặc hàng hoá về nguyên liệu điện tử hoặc nội dung số hoá, như phần mềm, sách điện tử) và các hàng hoá thông tin, nhận sản phẩm qua mạng điện tử.

Đơn giản hơn chúng ta có thể hiểu :Thương mại điện tử B2C là việc một doanh nghiệp dựa trên mạng internet để trao đổi các hang hóa dịch vụ do mình tạo ra hoặc do mình phân phối.

Các trang web khá thành công với hình thức này trên thế giới phải kể đến Amazon.com,
Drugstore.com, Beyond.com.

Tại Việt Nam hình thức buôn bán này đang rất “ảm đạm” vì nhiều lý do nhưng lý do chủ quan nhất là ý thức của các doanh nghiệp, họ không quan tâm, không để ý và tệ nhất là không chăm sóc nổi website cho chính doanh nghiệp mình. Tôi đã có lần trình bày ở bài viết về khởi nghiệp bằng thương mại điện tử của giới trẻ . Chi phí để lập và duy trì một website là rất ít và không tốn kém với một cá nhân chứ chưa kể đến một doanh nghiệp, doanh nghiệp Việt Nam nếu vẫn trì trệ trong việc cập nhật công nghệ thì sẽ sớm bị các doanh nghiệp trẻ, doanh nghiệp nước ngoài chiếm mất thị trường béo bở 80 triệu dân với 40% là giới trẻ.

Danh sách các website được đánh giá cao trong bảng xếp hạng của Bộ Thương mại Việt Nam.

Nguồn : Website Bộ Thương Mại Việt Nam

3. Thương mại điện tử C2C

Hình 3 : Thương mại điện tử C2C

Thương mại điện tử khách hàng tới khách hàng C2C đơn giản là thương mại giữa các cá nhân và người tiêu dùng.

Loại hình thương mại điện tử này được phân loại bởi sự tăng trưởng của thị trường điện tử và đấu giá trên mạng, đặc biệt với các ngành theo trục dọc nơi các công ty/ doanh nghiệp có thể đấu thầu cho những cái họ muốn từ các nhà cung cấp khác nhau. Có lẽ đây là tiềm năng lớn nhất cho việc phát triển các thị trường mới.

Loại hình thương mại điện tử này tới theo ba dạng:
Đấu giá trên một trang web xác định

• Hệ thống hai đầu P2P, Forum, IRC, các phần mềm nói chuyện qua mạng như Yahoo, Skype,Window Messenger,AOL …
• Quảng cáo phân loại tại một cổng (rao vặt)
• Giao dịch khách hàng tới doanh nghiệp C2B bao gồm đấu giá ngược, trongđó khách hàng là người điều khiển giao dịch.

Tại các trang web của nước ngoài chúng ta có thể nhận ra ngay Ebay là website đứng đầu danh sách các website C2C trên thế giới đây la một tượng đài về kinh doanh theo hình thức đấu giá mà các doanh nghiệp Việt Nam nào cũng muốn “trở thành”.

Tại Việt Nam thì chưa tất các các hinh thức này ở mọi loại dạng, đi đến đâu cũng thấy quảng cáo rao vặt, rao bán, rao mua, trao đổi…. Tôi có thể đưa ra các website do Bộ Thương mại xếp hạng để các bạn có cơ hội thăm quan.

Nguồn : Website Bộ Thương Mại Việt Nam

Ngoài các trang web trên phải kể đến thị trường trên mạng Trái Tim Việt Nam. Nếu coi Ebay là tượng đài của C2C thế giới thì TTVN đáng coi là tượng đài C2C ở Việt Nam.

4. Thương mại điện tử B2G:
Thương mại điện tử giữa doanh nghiệp với chính phủ (B2G) được định nghĩa chung là thương mại giữa công ty và khối hành chính công. Nó bao hàm việc sử dụng Internet cho mua bán công, thủ tục cấp phép và các hoạt động khác liên quan tới chính phủ. Hình thái này của thương mại điện tử có hai đặc tính: thứ nhất, khu vực hành chính công có vai trò dẫn đầu trong việc.

Thiết lập thương mại điện tử, thứ hai, người ta cho rằng khu vực này có nhu cầu lớn nhất trong việc biến các hệ thống mua bán trở nên hiệu quả hơn.

Các chính sách mua bán trên web tăng cường tính minh bạch của quá trình mua hàng (và giảm rủi ro của việc không đúng quy cách). Tuy nhiên, tới nay, kích cỡ của thị trường thương mại điện tử B2G như là một thành tố của của tổng thương mại điện tử thì không đáng kể, khi mà hệ thống mua bán của chính phủ còn chưa phát triển.

Còn một số loại hình thương mại điện tử khác nhưng do điều kiện và sự xuất hiện ở Việt Nam chưa cao nên tôi chưa dám đưa ra như:

• Thương mại điện tử M-Commerece ( Buôn bán qua các thiết bị di động cầm tay)
• Thương mại điện tử sử dụng tiền ảo ( VTC với Vcoin )Phụ lục : Giải thích các hinh minh họa

Companies -Doanh nghiệp Personal Users- Người tiêu dùng cá nhân Market Maker(Market Place)-Thị trường

Đạt Eric

Đầu tiên chúng ta có thể tìm hiểu về thương mại truyền thống và sự khác biệt của thương mại điện tử và thương mại truyền thống

Thương mại là hoạt động trao đổi của cải, hàng hóa, dịch vụ, tiền tệ giữa hai hay nhiều đối tác thông qua thị trường. Thị trường sẽ bao gồm hai đối tượng :

Hai đối tượng này sẽ gặp nhau tại một chỗ mà người Việt Nam gọi là cái chợ, tiếng anh thì gọi là Market, gặp nhau rồi thì thuận mua vừa bán và quan trọng là giao dịch phải bằng tiền hoặc những thứ gì đó có thể quy ra tiền.

Đó là thương mại truyền thống còn thương mại điện tử là :

• Trao đổi, mua bán hàng hóa, dịch vụ ,xúc tiến thương mại, quảng cáo, khuyến mại
• Việc trao đổi mua bán này nhất thiết phải trên một hạ tầng mạng truyền tải thông tin số hóa (Mạng internet,website,mạng điện thoại di động…)
• Quá trình giao dịch không nhất thiết phải có hai bên tham gia trực tiếp nhưng có hóa đơn (hoặc bất cứ giấy tờ điện tử nào có thể chứng thực)
• Việc thanh toán dựa vào các ứng dụng về số hóa: Thẻ tín dụng, thẻ trả sau,tài khoản ngân hàng online – E-banking….ở mố số nước phát triển thì việc thanh toán trong TMĐT vẫn chỉ là giao hàng và nhận tiền.
• Việc chứng thực giao dịch : Các luật về thương mại điện tử quốc tế hoặc vùng lãnh thổ diễn ra giao dịch, chữ ký điện tử, mã số thẻ ….

Hình minh họa : Thương mại điện tử mang cả thế giới vào trong máy vi tính

Thương mại điện tử hiện đã có những bước phát triển vượt bậc trong thời gian vừa qua nhờ những điểm mạnh

1. Tốc độ giao dịch:Tốc độ mạng internet ngày càng được cải thiện, từ mạng internet dial up dùng qua điện thoại hiện nay đã là ADSL,Wimax . Đối với mạng điện thoại là công nghệ GMS(GPRS), CMMA và tương lai là 3G. Những thay đổi về công nghệ mạng đã tạo ra một làn sóng sử dụng mạng internet, điện thoại di động công nghệ cao. Những giao dịch qua mạng internet sẽ được tính băng giây chứ không phải là giờ hoặc ngày như thương mại truyền thống. Tính linh hoạt của thương mại điện tử đã được thể hiện mạnh và gần đây nhất là thời gian cuối tháng 12 năm 2006 với sự cố đứt cáp quang tại Đài Loan, hàng nghìn tên miền đẹp của Trung Quốc đã bị rơi vào tay các nhà đầu tư ở Mỹ, Châu Âu.

2. Chi phí giao dịch : Trước đây mỗi lần giao dịch trong thương mại truyền thống sẽ tốn kém về thời gian, tiền bạc để chờ đợi. Với thương mại điện tử việc truy cập website là hoàn toàn miễn phí, cùng một lúc bạn có thể truy cập nhiều gian hàng, nhiều nhà cung cấp, nhiều sản phẩm cùng loại để có thể so sánh, cân nhắc trước khi giao dịch. Chi phí giao dịch lớn nhất bạn phải trả là chi phí cho truy cập mạng internet của máy tính, điện thoại. So với các cước giao dịch khác như điện thoại, fax,chuyển phát nhanh, thư tín thì mạng internet vẫn rẻ hơn nhiều.

3. Tính linh hoạt của thanh toán: Bạn có thể sử dụng thẻ tín dụng của mình như Visa, Master Card…là có thể sử dụng để giao dịch trên mạng internet. Ngoài việc sử dụng thẻ tín dụng bạn có thể sử dụng các thẻ hoặc tài khoản trả sau đã đăng ký với các ngân hàng. Bên cạnh đó bạn có thể sử dụng tiền ảo ( tiền điện tử) để mua hàng hóa, dịch vụ.

Ở Việt Nam hiện nay Công ty Cổ phần VTC đã đưa ra một loại tiền ảo V-coin cho các game thủ chơi các trò chơi do công ty phát hành để mua các hàng hóa, dịch vụ .Ngoài ra các trò chơi khác như Võ Lâm Truyền Kỳ, MU… việc sử dụng tiền ảo để đổi lấy tiền thật hoặc đồ thật đã trở nên phổ biến từ nhiều năm nay.

4. Chi phí thành lập và duy trì website thương mại điện tử tương đối thấp so với việc mở showroom, cửa hàng thực tế. Một website thương mại điện tử có giá trị khoảng vài trăm đô và chi phí duy trì tiêu tốn khoảng vài trăm đô / năm. Một website không bao giờ có giới hạn về nội dung và số lượng sản phẩm đưa lên.

5. Khách hàng đến từ mọi địa điểm: Tính “phẳng” trong mạng internet đã xóa tan những khoảng cách không gian, thời gian thông thường của thương mại truyền thống. Chỉ cần một máy tính nối mạng internet là khách hàng có thể đi từ đầu đến cuối trái đất để tìm những hàng hóa, dịch vụ theo yêu cầu.

Với những ưu điểm trên nhiều người đã lầm tưởng về sự thành công của nó và đã phải gánh chịu những thất bại.được bạn nguyenchauha đã đăng tải.Đứng trên phương diện cá nhân tôi xin bổ sung một nguyên nhân có thể dẫn đến sự thất bại của thương mại điện tử mà đặc biệt tại Việt Nam: Giao dịch không an toàn

Nguyên nhân dẫn đến giao dịch không an toàn có thể xuất phát từ mọi lý do : Pháp luật, bảo mật,hacker…. không chỉ là chuyện ở nước ngoài mà ngay tại Việt Nam đã có rất nhiều. Ăn cắp thẻ tin dụng mua hàng hóa, rửa ti